الشرق الاوسط مطرح کرد؛آیا تشدید تلاشهای دیپلماتیک، آتش جنگ در منطقه را مهار خواهد کرد؟
با ورود جنگ به هفته سوم، گزارشها از شکلگیری یک حرکت دیپلماتیک سهجانبه با محوریت مصر، ترکیه و عمان برای توقف تنشها و جلوگیری از گسترش دامنهی درگیریها میان ایران و ائتلاف تحت رهبری امریکا خبر میدهند.
میدل ایست نیوز: در آغاز سومین هفته از نبرد، نشانههایی از تحرک دیپلماتیک برای کاهش تنشهای منطقهای نمایان شده در حالی که پیامدهای اقتصادی در جهان و بیثباتی ناشی از حملات اخیر، نگرانیهای شدیدی را در سطح بینالمللی ایجاد کرده است.
به گزارش الشرق الاوسط، روزنامه اسرائیلی «هاآرتص» به نقل از منابع منطقهای گزارش داد: ترکیه، مصر و عمان در تلاش برای هدایت یک روند دیپلماتیک جهت پایان دادن به جنگی هستند که از ۲۸ فوریه میان ایران و ائتلاف واشینگتن-تلآویو در جریان است.
طبق این گزارش، میانجیها در حال رایزنی با مقامات ارشد ایرانی از جمله وزیر خارجه و دبیر شورای عالی امنیت ملی این کشور هستند و همزمان کانالهای ارتباطی با طرف امریکایی را نیز فعال نگه داشتهاند اما مشخص نیست که آیا هیچیک از آنها تماسی با اسرائیل دارند یا خیر.
این منبع نوشت: هنوز تهران، ترکیه یا کشور عمان که پیش از آغاز جنگ در ۲۸ فوریه گذشته، هدایت مذاکرات میان تهران و واشنگتن را بر عهده داشتند، این اخبار را تأیید نکردهاند.
با این حال، عبدالفتاح السیسی، رئیسجمهور مصر، در تماس تلفنی روز جمعه با همتای ایرانی خود، مسعود پزشکیان، بر آمادگی مصر برای انجام هرگونه تلاش جهت میانجیگری و اولویت دادن به راهحلهای سیاسی و دیپلماتیک برای بحران کنونی تأکید کرد.
طارق فهمی، استاد علوم سیاسی و متخصص امور بینالملل تصریح کرد: مصر، ترکیه و عمان سه طرفی هستند که در شرایط کنونی، صلاحیت و آمادگی لازم برای میانجیگری جهت پایان دادن به جنگ را دارند.
در همین ارتباط، محمد محسن ابوالنور، رئیس مجمع عربی تحلیل سیاستهای ایران و کارشناس امور ایران نیز بر این باور است که این میانجیگری سهجانبه، با توجه به ماهیت نقشآفرینی هر یک از این سه کشور، از شانس تأثیرگذاری برخوردار است.
وی افزود: مصر از شبکه روابط گستردهای با قدرتهای منطقهای و بینالمللی برخوردار است، ترکیه همزمان کانالهای ارتباطی مستقیمی با تهران و غرب دارد و عمان نیز سابقه طولانی در ایفای نقش میانجی خاموش بین ایران و ایالات متحده دارد.
این کارشناس افزود: این تنوع در کانالهای ارتباطی ممکن است به این میانجیگری توانایی انتقال پیامها و ایجاد تفاهمات اولیه را بدهد، حتی اگر این تفاهمات تنها در حد کاهش تنش یا جلوگیری از گسترش دامنه جنگ باشد.
تحلیلگران هشدار دادند موفقیت این میانجیگری منوط به تحقق چند شرط اساسی از جمله ارائه تضمینهای متقابل با توجه به بیاعتمادی موجود و پذیرش طرفین برای کاهش سطح تقابل است و در صورتی که ارادهای برای پرهیز از جنگ فراگیر وجود داشته باشد، این میانجیگری میتواند بستری برای مذاکرات غیرمستقیم فراهم کند.
تحلیلگران تاکید کردند: هرگونه میانجیگری به فضایی نیاز دارد که در آن «دیپلماسی» بر «میدان» مقدم شود ضمن آنکه اگر نشانهای از تغییر در رفتار میدانی طرفین دیده نشود، این تلاشهای سهجانبه تنها در حد مدیریت بحران باقی خواهد ماند و نمیتواند به راهکار پایداری برای پایان دادن به دههها تنش میان تهران و واشنگتن تبدیل شود.